Sənə açıq-aydın izah etdiyimiz əmrlər, qadağalar və şəri əhkamlar Rəbbinin sənə vəhy etdiyi hikmətindəndir. Ey İnsan, Allahla yanaşı başqa məbuda ibadət etmə, yoxsa Qiyamət günü həm sən özünü qınayar, həm də insanlar səni qınayarlar, sonra da hər bir xeyirdən qovulmuş halda Cəhənnəmə atılarsan!
Ey: "Mələklər Allahın qızlarıdır!" – deyən müşriklər! Rəbbiniz oğlanları sizin üçün seçib, Özünə isə mələklərdən qızlar götürdüyünümü söyləyirsiniz?! Allah sizin söylədiyindən uca və uzaqdır. Siz, həqiqətən də, Allah barəsində olduqca çox çirkin bir söz söyləyirsiniz. Allaha övlad nisbət edib, küfrdə daha da həddinizi aşaraq qızların Allaha aid olduğunu idda edirsiniz.
İnsanların öyüd-nəsihət qəbul edib, özlərinə fayda verəni almaları və zərərli şeylərdən uzaq durmaları üçün, Biz bu Quranda şəri əhkamları, öyüd-nəsihətləri və hekayələri açıq-aydın izah etdik. Amma bu, fitrəti dəyişmiş kimsələrin haqqdan daha da uzaq düşmələrinə və haqqa qarşı nifrətinin daha da artmasına səbəb oldu.
Ey Peyğəmbər! O müşriklərə belə de: "Əgər müşriklərin yalan və böhtan ataraq söylədikləri kimi, uca Allahla yanaşı başqa məbudlar olsaydı, bu zaman varlığı idda edilən batil məbudlar, ərş sahibi uca Allahın mülkünə sahib olub, Ona qalib gəlmək üçün bir yol axtarardılar".
Göylər və yerlər, habelə, göylərdə və yerdə onlar da Allahı anır, xatırlayır, zikir edib, Ona təriflər deyirlər. Elə bir şey yoxdur ki, o, Allahın şəninə təriflər deyib, Ona həmd-səna etməsin, lakin siz onların, Allahı zikir edib, Onun şəninə təriflər deməsini anlamırsınız. Siz yalnız insanlardan, dili ilə Allahı zikir edib, Onun şəninə həmd-səna edəni anlayırsınız. Həqiqətən, uca Allah, qullarına qarşı həlimdir, onlara əzab verməyə tələsməz. Ona tövbə edənləridə bağışlayandır!
Ey Peyğəmbər! Sən Quran oxuduğun zaman orada olan yasaqları və öyüd-nəsihəti dinlədiklərində, səninlə Qiyamət gününə inanmayanların arasına haqqı qəbil etməyib, ondan üz çevirmələrindən dolayı onlara cəza olaraq Quranı anlayıb, başa dümələrini əngəlləyən bir pərdə çəkərik.
Quranı başa düşmələrinə əngəl olması üçün Biz onların qəlblərinə örtüklər çəkdik, onu eşitdikdə anlamamaları üçün qulaqlarına da tıxac vurduq. Sən Quranda Rəbbinin tək Allah olduğunu yada salıb onların batil ilahlarını yada salmadıqda, onlar da, ixlasla tək Allaha ibadət etməkdən uzaqlaşıb, arxalarını çevirib gedərlər.
Biz onların öndə gedənlərinin Quranı necə dinlədiklərini çox yaxşı bilirik. Onlar Quranı haqqa yönəlmək üçün dinləməzlər. Əksinə, sən Rəbbinin ayələrini oxuduğun zaman, onlar Quranı, istehza etmək, lağa qoymaq və ələ salma üçün dinləyərlər. Biz onların öz aralarında xəlvətcə söhbət edərkən, səni və Quranı yalan saymalarını, insanları Allahın dinindən döndərmək məqsədlərini və küfr etməklə öz nəfslərinə zülm edən o zalımların başqalarına: "Ey İnsanlar! Siz ancaq sehrlənmiş və ağlı basında olmayan bir adamın ardınca gedirsiniz!" – dediklərini çox yaxşı bilirik.
Ey Peyğəmbər! Onların müxtəlif cür naqis sifətlərlə səni vəsf etdiklərinə bir bax. Odur ki, onlar çaşğınlıq işində qalaraq, azğınlığa düşdülər və doğru yolu tapa bilmədilər!
Müşriklər ölümdən sonra təkrarən dirilməyi inkar edərək belə dedilər: "Biz öldükdən, cəsədlərimiz çürüyüb torpağa qarışdıqdan sonra yeni bir yaradılışla təkrarən dirildiləcəyikmi?! Şübhəsiz ki, bu, qeyri mümkün olan bir işdir."
التفاسير:
من فوائد الآيات في هذه الصفحة:
• الزعم بأن الملائكة بنات الله افتراء كبير، وقول عظيم الإثم عند الله عز وجل.
• Mələklərin Allahın qızları olduğunu iddia etmək böyük bir iftiradır və izzət və cəllal sahibi olan Allah qatında isə çox böyük bir günahdır.
• أكثر الناس لا تزيدهم آيات الله إلا نفورًا؛ لبغضهم للحق ومحبتهم ما كانوا عليه من الباطل.
• İnsanların əksəriyyəti haqqa xoşlamadıqlarından və üzərində olduqları batilə olan sevğilərindən dolayı, Allahın ayələri onların nifrətini daha da artırır.
• ما من مخلوق في السماوات والأرض إلا يسبح بحمد الله تعالى فينبغي للعبد ألا تسبقه المخلوقات بالتسبيح.
• Göylərdə və yerdə nə qədər yaradılmış məxluq varsa, onların hamısı uca Allahın şəninə təriflər söyləyib, həmd-səna ilə Onu təsbih edərlər. Gərək insan, bu işdə heç bir məxluqun onu qabağlamaması üçün çalışsın.
• من حلم الله على عباده أنه لا يعاجلهم بالعقوبة على غفلتهم وسوء صنيعهم، فرحمته سبقت غضبه.
• Allahın günahkar qullarına əzab verməyə tələsməməsi və onlara tövbə edib günahlardan qayıtmaları üçün möhlət verməsi, uca Allahın qullarına qarşı olan həlimliyindəndir. Çünki Allahın rəhməti qəzəbini qabağlamışdır.